XÂY DỰNG THANH NIÊN THÀNH LỚP NGƯỜI “VỪA HỒNG, VỪA CHUYÊN” TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
07:57
Thanh niên là
lực lượng xã hội to lớn, một trong những nhân tố quan trọng quyết định tương
lai, vận mệnh dân tộc; là lực lượng chủ yếu trên nhiều lĩnh vực, đảm nhiệm những
công việc đòi hỏi hy sinh, gian khổ, sức khỏe và sáng tạo; là độ tuổi sung sức
nhất về thể chất và phát triển trí tuệ, luôn luôn năng động, sáng tạo, muốn tự
khẳng định mình. Tuy nhiên, do còn trẻ, thiếu kinh nghiệm nên vẫn còn một bộ
phận thanh niên sống thiếu lý tưởng, giảm sút niềm tin, ít quan tâm đến tình
hình đất nước, thiếu ý thức chấp hành pháp luật, sống thực dụng, xa rời truyền
thống văn hóa dân tộc. Học vấn của một bộ phận thanh niên, nhất là thanh niên
nông thôn, thanh niên dân tộc thiểu số còn thấp; nhiều thanh niên thiếu kiến
thức và kỹ năng trong hội nhập quốc tế. Tính độc lập, chủ động, sáng tạo, năng
lực thực hành sau đào tạo của thanh niên còn yếu, chưa đáp ứng yêu cầu công
nghiệp hóa, hiện đại hóa… Do vậy, việc chăm lo, bồi dưỡng, giáo dục thanh niên
thành lớp người “vừa hồng, vừa chuyên” đáp ứng tốt yêu cầu nhiệm vụ trong giai
đoạn hiện nay là nội dung rất quan trọng và cấp thiết. Để làm được điều đó,
thiết nghĩ cần thực hiện tốt một số giải pháp sau:
Một là, tăng
cường giáo dục, bồi dưỡng nâng cao nhận thức chính trị, lý tưởng cách mạng cho
thanh niên
Đây là nội
dung quan trọng hàng đầu, có ý nghĩa quyết định đến việc hình thành nhân cách,
phẩm chất của người thanh niên thời kỳ CNH, HĐH. Hiện nay, mặc dù đất nước ta
cùng chung xu thế hội nhập và phát triển của thế giới; song sự chống phá của các
thế lực thù địch trong và ngoài nước đang diễn ra ngày càng quyết liệt, với
nhiều âm mưu, thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt như: Chiến lược “Diễn biến hòa bình”,
bạo loạn lật đổ; thông qua các chiêu bài lợi dụng vấn đề tự do dân tộc, dân chủ,
tôn giáo, nhân quyền, tự do ngôn luận… để xuyên tạc, chống phá Đảng, Nhà nước
nhằm mục đích xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng, tiến tới xóa bỏ chế độ XHCN mà
chúng ta đang xây dựng. Trong các đối tượng địch tập trung chống phá, thanh niên
là một trọng điểm, với mục đích tạo ra một lớp người quay lưng lại với quá khứ,
thờ ơ với chính trị, thân phương Tây, chạy theo lợi ích vật chất tầm tường, mất
niềm tin, giảm sút ý chí chiến đấu, phủ nhận truyền thống và thành quả cách
mạng…
Để nâng cao
nhận thức chính trị, lý tưởng cách mạng, trước hết mỗi thanh niên phải không
ngừng rèn luyện, giữ vững bản lĩnh chính trị, nâng cao tinh thần cảnh giác cách
mạng, luôn luôn nhận rõ và kiên quyết đấu tranh với âm mưu thủ đoạn thâm độc,
những luận điệu xuyên tạc của kẻ địch. Các tổ chức chính trị - xã hội mà trực
tiếp là các tổ chức của thanh niên cần thường xuyên làm tốt công tác giáo dục,
tuyên truyền cho thanh niên về đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và
pháp luật của Nhà nước; chủ động, kịp thời làm tốt công tác định hướng tư tưởng
trước những luồng thông tin đa chiều, gây ảnh hưởng xấu tới nhận thức của thanh
niên; tăng cường giáo dục truyền thống văn hóa, lịch sử của Đảng và dân tộc.
Đồng thời, tập trung giáo dục, định hướng, cổ vũ thanh niên thực hiện có hiệu
quả Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, tạo
chuyển biến thực sự trong đạo đức, lối sống và hành động.
Hai là,
thường xuyên quan tâm bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cách mạng, lối sống lành mạnh,
tinh thần tự giác trong rèn luyện, chấp hành nghiêm kỷ luật, pháp luật cho thanh
niên
Trước những
tác động tiêu cực của mặt trái cơ chế thị trường, cùng với sự phai nhạt lý
tưởng, sa sút về phẩm chất chính trị, đạo đức; lối sống tự do, buông thả, chạy
theo đồng tiền của một bộ phận cán bộ, đảng viên… đã ảnh hưởng không nhỏ tới
thanh niên, vì thế đây là giải pháp quan trọng để bồi dưỡng, rèn luyện thanh
niên.
Để nâng cao
đạo đức cách mạng, tinh thần tự giác trong rèn luyện, trước hết mỗi thanh niên
phải nỗ lực, tự giác tu dưỡng, rèn luyện trau dồi đạo đức, lối sống, nếp sống
văn minh, giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc; có thái độ và hành vi ứng xử cao
đẹp trong tình bạn, tình yêu; yêu thương con người, chăm lo hạnh phúc gia đình;
kính trọng ông bà, cha mẹ, thầy, cô giáo và người lớn tuổi; tích cực rèn luyện,
nâng cao sức khỏe, trở thành công dân hữu ích, thành viên tốt của gia đình; hăng
hái tham gia các hoạt động cộng đồng. Đồng thời, lãnh đạo, chỉ huy các cơ quan,
đơn vị, địa phương, tổ chức đoàn các cấp cần có sự quan tâm tiến hành tốt công
tác giáo dục, bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cho thanh niên thông qua sinh hoạt
giáo dục chính trị tập trung, các hoạt động thực tiễn. Ngoài ra, cần cụ thể hóa
các tiêu chuẩn về phẩm chất đạo đức theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh để thanh
niên tham gia rèn luyện, nâng cao văn hóa, xung kích, tích cực đấu tranh phê
phán, loại bỏ những thói quen, hành vi thiếu văn hóa trong sinh hoạt và công
tác.
Ba
là, kết
hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và các tổ chức chính trị - xã hội trong
quản lý, giáo dục và rèn luyện thanh niên
Kết
hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và các tổ chức chính trị - xã hội trong
quản lý, giáo dục và rèn luyện thanh niên là giải pháp hết sức quan trọng nhằm
phát huy sức mạnh tổng hợp trong giáo dục, bồi dưỡng, rèn luyện phẩm chất nhân
cách cho thanh niên.
Để
phối hợp có hiệu quả trong việc quản lý, giáo dục và rèn luyện thanh niên, gia
đình, nhà trường và các tổ chức xã hội cần phải: Thống nhất quan điểm đánh giá
về vị trí, vai trò của thanh niên; gia đình, nhà trường và các tổ chức xã hội
phải có mối liên hệ mật thiết trong việc quản lý, giáo dục và rèn luyện thanh
niên, đặc biệt là thường xuyên trao đổi thông tin về chất lượng, hiệu quả công
tác, kết quả học tập của thanh niên ở nhà trường, gia đình và các tổ chức chính
trị - xã hội; có sự đồng thuận, thống nhất về nội dung, biện pháp và các hình
thức giáo dục, quản lý, rèn luyện phù hợp với đặc điểm tâm lý tuổi trẻ trên cơ
sở các nguyên tắc giáo dục, tâm lý; thực sự quan tâm đến đời sống vật chất, tinh
thần cho thanh niên, tạo ra môi trường văn hoá lành mạnh để lực lượng này học
tập, rèn luyện hình thành phẩm chất đạo đức, phẩm chất nhân
cách.
Thực
hiện giải pháp này cần chú ý chống những quan điểm sau: Gia đình phó thác cho
nhà trường, cho các tổ chức chính trị - xã hội trong việc quản lý giáo dục, rèn
luyện thanh niên và ngược lại; Quản lý, giáo dục và rèn luyện thanh niên theo
kiểu hành chính, mệnh lệnh, áp đặt gây ra tâm lý bất mãn, tiêu cực, làm cho
thanh niên mất tính năng động, sáng tạo.
Bốn
là, xây dựng môi trường văn hoá lành mạnh và tạo điều kiện thuận lợi để thanh
niên học tập, rèn luyện
Môi
trường văn hoá là một trong những bộ phận cấu thành môi trường sống của con
người, nơi góp phần xây dựng, nuôi dưỡng và phát triển tình cảm, niềm tin và đạo
đức cách mạng cho thanh niên, làm cho họ sống có hoài bão ước mơ, có chí tiến
thủ, có tình thần dũng cảm, dám hy sinh, dám cống hiến sức lực và trí tuệ của
mình cho Tổ quốc. Vì vậy, xây dựng môi trường văn hoá lành mạnh là một trong
những giải pháp quan trọng đối với việc xây dựng thanh niên thành lớp người “vừa
hồng, vừa chuyên”.
Để
xây dựng môi trường văn hoá lành mạnh, với trình độ dân trí cao, đời sống tinh
thần nhân dân phong phú, hài hoà với môi trường xã hội yên ấm, tiến bộ, môi
trường tự nhiên sạch đẹp, để bảo vệ và chăm sóc thường xuyên nhằm tạo điều kiện
cho thanh niên phát triển cần hướng vào các nội dung cơ bản như sau: Xây dựng và
hoàn thiện các chủ trương, chính sách về phát triển đời sống văn hoá cho thanh
niên. Quan điểm cơ bản của các chủ trương, chính sách trên là bảo đảm tăng
trưởng kinh tế gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội, phát triển văn hoá nâng
cao chất lượng cuộc sống của thanh niên, bảo vệ môi trường sinh thái – nhân văn;
xây dựng và hoàn thiện các thiết chế văn hoá xã hội đồng bộ nhằm phục vụ nhu cầu
vật chất và tinh thần cho thanh niên; tổ chức phong trào xây dựng nếp sống văn
minh, gia đình văn hoá trong thanh niên; thực hiện tốt chính sách xã hội hoá quá
trình xây dựng và hoàn thiện các điều kiện văn hoá - xã hội nhằm phát huy vai
trò của thanh niên; phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể chính trị – xã
hội, đặc biệt các tổ chức của thanh niên trong việc xây dựng và phát triển sự
nghiệp văn hoá, thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội.
Bên
cạnh đó, để tạo dựng được môi trường văn hoá lành mạnh làm chỗ đứng cho thanh
niên rèn đức, luyện tài thì cần có cuộc đấu tranh không khoan nhượng, đấu tranh
bền bỉ chống lại sự xâm nhập từ bên ngoài và bên trong đối với các loại sản phẩm
xấu, độc hại, với hàng loạt các hoạt động mê tín, dị đoan... đây là cuộc chiến
rất khó khăn, phức tạp đòi hỏi chúng ta không được nóng vội, chủ quan, hình
thức.
Các
giải pháp trên là những giải pháp cơ bản, chúng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau
trong việc xây dựng thanh niên thành lớp người “vừa hồng, vừa chuyên”; lớp người
giàu lòng yêu nước, tự cường dân tộc, kiên định lý tưởng độc lập dân tộc và chủ
nghĩa xã hội, có đạo đức cách mạng, ý thức chấp hành pháp luật, sống có văn hoá,
vì cộng đồng, có năng lực, bản lĩnh trong hội nhập quốc tế…; một lớp thanh niên
ưu tú trên mọi lĩnh vực, kế tục trung thành và xuất sắc sự nghiệp cách mạng của
Đảng, của dân tộc phấn đấu cho mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng,
dân chủ, văn minh”; góp phần to lớn vào sự nghiệp đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước,
xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN, sánh vai cùng các nước tiên tiến trên
thế giới./.